بیمارستان تخصصی و فوق تخصصی پیامبران
1405/02/28 11:19:56
سیروز كبدی (cirrhosis of liver)
سیروز كبدی عبارت است از تخریب مزمن و تشكیل بافت جوشگاهی در كبد كه منجر به از دست رفتن كار طبیعی كبد می شود. این بیماری در مردان دو برابر شایع تر از زنان است . سیروز مادرزادی نیز می تواند در شیرخواران یا كودكان كم سن و سال رخ دهد.
علایم
- مراحل اولیه :
خستگی ،ضعف ، بی اشتهایی ، تهوع ، كاهش وزن ، بزرگ شدن كبد ، قرمز شدن كف دست ها
- مراحل بعدی :
زردی چشم و پوست ، تغییر رنگ ادرار به زرد پررنگ یا قهوه ای ، ظاهر شدن رگ های خونی ظریفی كه همگی از یك نقطه مركزی به بیرون گسترش می یابند در نقاط مختلف پوست (دست به شكل عنكبوت ) ، ریزش مو ،بزرگ شدن سینه در آقایان ، تجمع مایع در شكم و پاها ، بزرگ شدن طحال ، اسهال؛ مدفوع ممكن است سیاه یا خونی باشد،خونریزی و خون مردگی
تیرگی شعور؛ اغما
علل
التهاب كبد همراه با تخریب سلول های كبدی ، دوباره ساخته شدن سلول های كبدی و تشكیل بافت جوشگاهی . این اتفاقات ممكن است به دنبال مشكلات زیر رخ دهند:
- مصرف طولانی مدت و افراطی الكل
- هپاتیت
- قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی سمی
- علل ارثی
عوامل خطر
- تغذیه نامناسب
- هپاتیت
- مصرف الكل . مدت و میزان مصرف الكل كه باعث ایجاد سیروز می شود در افراد مختلف متفاوت است.
- مواجهه شغلی با مواد شیمیایی سمی برای كبد
پیشگیری
- ترک الکل در صورت مصرف آن
- درمان هر چه سریعتر هپاتیت در صورت وجود
- بررسی محل کار از نظر وجود مواد شیمیایی
در صورتی كه علت زمینه ساز سیروز مشخص و حذف شود، می تواند روند سیروز را متوقف كرد. البته آسیبی كه به كبد وارد آمده برگشت ناپذیر است ، اما علایم را می توان بر طرف كرد یا تخفیف داد. اگر بیمار زود تحت درمان قرار گیرد و درمان موفقیت آمیز باشد، می توان نوید یك زندگی نزدیك به طبیعی را به بیمار داد.
اگر علت زمینه ساز برطرف نشود، روند سیروز ادامه خواهد یافت و بیمار در اثر نارسایی كبد فوت خواهد شد.
عوارض احتمالی
- خونریزی تهدیدكننده زندگی ، به خصوص از مری و معده
- سرطان كبد
- مسمومیت بدن و اغما در اثر تجمع آمونیاك و سایر مواد زاید بدن
- ناتوانی جنسی
درمان
امكان دارد آزمایشات تشخیصی شامل موارد زیر باشند: آزمایش خون و ادرار از نظر كاركرد كبد، عكس برداری با اشعه ایكس و یا نمونه برداری از كبد
روش های درمانی عبارتند از:
1⃣ دارو درمانی
2⃣ پرهیز غذایی
3⃣ استراحت
4⃣ سایر اقدامات حمایتی
داروها
- مكمل آهن برای كم خونی ناشی از خونریزی یا تغذیه نامناسب
- داروهای ادرارآور برای كاهش تجمع مایع در بدن
- آنتی بیوتیك هایی مثل نئومایسین برای كاهش تجمع آمونیاك
- شل كننده های مدفوع
سطح فعالیت
فعالیت خود را حتی الامكان حفظ كنید.
به هنگام استراحت ، پاهای متورم خود را بالا نگاه دارید.
رژیم غذایی
در مراحل اولیه ، رژیم غذایی متعادل و با هیدرات كربن زیاد، پروتئین زیاد و نمك كم داشته باشید.
در مراحل انتهایی ممكن است نیاز به كاهش پروتئین وجود داشته باشد.
امكان دارد مصرف مكمل ویتامین و مواد معدنی ضروری باشد.
از نوشیدن الكل اجتناب كنید.
در این شرایط به پزشك خود مراجعه نمایید :
- اگر شما یا یكی از اعضای خانواده تان علایم سیروز را دارید.
اگر یكی از موارد زیر هنگام درمان رخ دهد:
ـ استفراغ خون یا اجابت مزاج سیاه رنگ
ـ تیرگی شعور یا اغما
ـ تب یا سایر علایم عفونت (قرمزی ، تورم ، درد به هنگام لمس ناحیه ، یا درد خود به خودی )